Grabienice

Nazwa wsi według językoznawców pochodzi od słowa "grabia", (też grębia) oznaczająca wzniesienie terenu, wzgórze, kępa.

Grabienice Małe powstały na początku XVI wieku poprzez wydzielenie pewnych gruntów ze starszej osady Grabienice (istniała już w 1403 roku). Pierwszy raz Grabienice Małe wyróżniono w 1531 roku (Grabyenycza Minor) w czasie spisu podatkowego. W tym czasie ziemia podzielona była między wielu szlachciców. Byli to: Marek syn Antoniego, Zachariasz syn Jana, Paweł syna Marcina, Szczepan i wdowa po Stanisławie.

O ile Grabienice Wielkie było wsią należącą do możniejszych rodów, to pobliskie Grabienice Małe (Minor) według spisu z 1578 roku były siedliskiem wielkiej rzeszy szlachty, uprawiającej po ćwierć lub pół włóki ziemi. Było tu kilkunastu właścicieli cząstek w tej wsi. Nie używali oni jeszcze nazwisk, a tylko przydomki. Byli więc rycerze o przydomkach: Prosiątko, Kuty, Wierzchon, Kosciesza, Płachczin, Kotek, Suchmiel, Kotek i inni.

Z czasem z tych rycerzy wykształcił się ród Grabieńskich, niestety źródła nie zanotowały jakiego herbu używali ci szlachcice. Był to mało znaczący ród, nie ruszający się z tej wsi, tylko raz niejaki Michał Grabieński z tej wsi w 1733 roku udał się do Warszawy i oddał głos w elekcji królewskiej na Augusta III Sasa.

W końcu XVIII wieku Grabienice Wielkie i Małe były zaściankami szlacheckimi. W Małych dziedziczyli: Bońkowscy, Giżewscy, Pokrzywniccy, Smoleńscy, natomiast w Grabienicach większych: Muczewscy, Nosarzewscy, Pokrzywniccy i Zieleńscy.

Według danych z 1827 roku Grabieniec Mniejszy (mały) liczył 4 domy i 38 mieszkańców. W tym czasie Grabieniec Większy liczył 12 domów i 82 mieszkańców. Jak widać Grabieniec Większy był do tej pory większą wsią niż Grabieniec Mniejszy.

W kolejnych latach Grabienice Większe upadały, natomiast Grabienice Mniejsze utrzymywały swoją wielkość. W 1882 roku było tu nadal 12 domów oraz 110 mieszkańców i 275 mórg ziemi. Natomiast Grabienice Większe liczyły w tym czasie zaledwie 4 domy i 38 mieszkańców, oraz 166 mórg ziemi.

W okresie międzywojennym Grabienice Wielkie i Małe coraz częściej stawały się jedną miejscowością. Spis powszechny z 1921 roku potraktował te osady wspólnie i wyliczył 9 domów i 9 innych budynków mieszkalnych oraz 123 mieszkańców. Na mapach przedwojennych widać wyraźnie, że Grabienice Małe zaczęły dominować nad starszą częścią, czyli Grabienicami Większymi (w 1936 roku odpowiednio 10 i 5 domów). Obie wsie należały do gminy Regimin.


Wirtualny spacer
emapa
SCDPJPII
KRUS2
ePUAP